Έχω διαβάσει αρκετή επιστημονική φαντασία, κυρίως όμως από Αμερικανούς ή Άγγλους συγγραφείς. O συγγραφέας του «Το πρόβλημα των τριών σωμάτων» είναι Κινέζος και αυτό αποτέλεσε έναν παραπάνω λόγο να διαλέξω να το διαβάσω ανάμεσα σε μια μεγάλη λίστα άλλων βιβλίων του είδους.
Είναι το πρώτο μυθιστόρημα επιστημονικής φαντασίας γραμμένο από Ασιάτη, το οποίο κέρδισε το βραβείο Hugo για το καλύτερο μυθιστόρημα.
Πρόκειται για ένα μυστηριώδες τεχνολογικό θρίλερ στο οποίο οι πρωτότυπες ιδέες ξεφυτρώνουν σαν λαχταριστά βρώσιμα μανιτάρια στο δάσος. Οι πρωταγωνιστές είναι κινέζοι επιστήμονες στην εποχή της «πολιτιστικής επανάστασης» του Μαοϊκού καθεστώτος της Κίνας (1967) , όταν οι ακαδημαϊκοί διώκονται για την υιοθέτηση και προώθηση της «δυτικής» επιστήμης. Σε αυτό το πολιτικό κλίμα, η Ye Wenjie, η νεαρή κόρη ενός καθηγητή φυσικής, βλέπει μπροστά στα μάτια της τον πατέρα της να ξυλοκοπείται μέχρι θανάτου από φανατικούς καθεστωτικούς φοιτητές. Αυτό το γεγονός πυροδοτεί αλυσιδωτές αντιδράσεις και περιστατικά που καταλήγουν στο κεντρικό θέμα του βιβλίου, που είναι η «πρώτη επαφή» ανθρώπων με εξωγήινο πολιτισμό. Δεν θα αποκαλύψω άλλα για την πλοκή, για να μη σας χαλάσω τις εκπλήξεις. Το βιβλίο είναι γεμάτο “plot twists” (ανατροπές).
Όπως συμβαίνει και σε άλλα βιβλία του είδους στις πρώτες σελίδες (περίπου το ¼ του βιβλίου) ο αναγνώστης θα χρειαστεί να δοκιμάσει λίγο την υπομονή του και να επιμείνει καθώς λίγα πράγματα τον προϊδεάζουν για το τι θα συμβεί και ενώ στήνεται το σκηνικό. Ο ρυθμός είναι σχετικά αργός και λίγα ενδιαφέροντα συμβάντα εκτυλίσσονται.
Από τη μέση του βιβλίου ,ο ρυθμός είναι καταιγιστικός, οι ανατροπές διαδέχονται η μία την άλλη και κάθε μυστήριο που επιλύεται, δημιουργεί νέα ερωτηματικά.
Η ιστορία βασίζεται σε ακριβείς, τεκμηριωμένες λεπτομέρειες από επιστημονικά πεδία όπως η κβαντική φυσική και η τεχνητή νοημοσύνη. Διανθίζεται αισθητικά και συναισθηματικά μέσα από αναδυόμενα παράθυρα» στην Κινέζικη ιστορία και φιλοσοφία καθώς εξυφαίνεται σταδιακά μια συνομωσία σε γαλαξιακές διαστάσεις.
Όλα αυτά τα επίπεδα, αγγίζουν αρκετά πολιτικά φιλοσοφικά ζητήματα. Την ανθρώπινη εξουσιομανία και αλαζονεία που τείνουν να καταστρέψουν τον πλανήτη, την οικολογία, τη βιοηθική, τα όρια, τη λειτουργία και την πολιτική εκμετάλλευση της επιστήμης, την αντίληψη του κόσμου υπό το πρίσμα της φυσικής ή της μεταφυσικής.
Αρκετοί, αποκαλούν τον Liu Cixin, Κινέζο Άρθουρ Κλαρκ. Αυτή είναι μια μεγάλη κουβέντα, αλλά θα έλεγα ότι αυτό αφορά κυρίως τις κλίμακες και τη θεματολογία. Εμένα το στυλ του, μου θυμίζει σε αρκετά σημεία τον αγαπημένο μου Michael Crihton ο οποίος έγραφε κυρίως τεχνολογικά θρίλερ με πλούσιες επιστημονικές λεπτομέρειες.
Το «Πρόβλημα των τριών σωμάτων» είναι ένα πρωτότυπο και ενδιαφέρον ανάγνωσμα που είναι περισσότερο βαθύ, φιλοσοφικά και ηθικά από την πληθώρα των βιβλίων επιστημονικής φαντασίας. Στα Ελληνικά κυκλοφορέί από τις εκδόσεις SΕΛΙΝΙ σε μετάφραση του Thomas Mastakouris η οποία είναι καταπληκτική.
Προκαλεί τη σκέψη μας !
ΑΠΟ ΤΙΣ ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ
O ίδιος ο συγγραφέας γράφει στις σημειώσεις του βιβλίου:«Δεν χρησιμοποιώ τη φαντασία μου ως συγκαλυμμένο τρόπο κριτικής στην πραγματικότητα του παρόντος. Νιώθω ότι η μεγαλύτερη έλξη της επιστημονικής φαντασίας είναι η δημιουργία κόσμων έξω από την πραγματικότητα. Πάντα ένιωθα ότι οι σπουδαιότερες και πιο όμορφες ιστορίες στην ιστορία της ανθρωπότητας δεν τραγουδήθηκαν από περιπλανώμενους βάρδους, ούτε γράφτηκαν από θεατρικούς συγγραφείς και μυθιστοριογράφους, αλλά τις διηγήθηκε η επιστήμη. Οι ιστορίες της επιστήμης είναι περισσότερο μεγαλειώδεις, αισθαντικές, βαθιές, συναρπαστικές, παράξενες, τρομακτικές, μυστηριώδεις, ακόμη και πιο συναισθηματικές, σε σύγκριση με τις ιστορίες που λέει η λογοτεχνία. Μόνο που, αυτές οι υπέροχες ιστορίες είναι κλειδωμένες σε ψυχρές εξισώσεις που οι περισσότεροι δεν ξέρουν να διαβάζουν.Οι μύθοι της δημιουργίας των διαφόρων λαών και θρησκειών του κόσμου ωχριούν σε σύγκριση με τη δόξα της μεγάλης έκρηξης. Η τριων δισεκατομμυρίων ετών ιστορία της εξέλιξης της ζωής από τα αυτοαναπαραγόμενα μόρια στον πολιτισμό περιέχει ανατροπές και ειδύλλια που δεν μπορούν να συνδυαστούν με κανένα μύθο ή έπος. Υπάρχει επίσης το ποιητικό όραμα του χώρου και του χρόνου στη σχετικότητα, ο παράξενος υποατομικός κόσμος της κβαντικής μηχανικής… όλες αυτές οι θαυμαστές ιστορίες της επιστήμης διαθέτουν μια ακαταμάχητη έλξη.Μέσα από το μέσο της επιστημονικής φαντασίας, επιδιώκω μόνο να δημιουργήσω τους δικούς μου κόσμους χρησιμοποιώντας τη δύναμη της φαντασίας και να κάνω γνωστή την ποίηση της Φύσης, να αφηγηθώ τους ρομαντικούς θρύλους που έχουν εκτυλιχθεί μεταξύ του Ανθρώπου και του Σύμπαντος. Αλλά δεν μπορώ να ξεφύγω και να αφήσω πίσω την πραγματικότητα, όπως δεν μπορώ να αφήσω πίσω τη σκιά μου. Η πραγματικότητα χαράσσει στον καθένα μας το ανεξίτηλο σημάδι της.»
Ο Liu Cixin δινει παραδείγματα των οριων της επιστημονικησ σκεψης: Στην υπόθεση του σκοπευτή, ένας καλός σκοπευτής πυροβολεί σε έναν στόχο, δημιουργώντας μια τρύπα κάθε δέκα εκατοστά. Ας υποθέσουμε τώρα ότι η επιφάνεια του στόχου κατοικείται από έξυπνα, δισδιάστατα πλάσματα. Οι επιστήμονές τους, αφού παρατήρησαν το σύμπαν, ανακαλύπτουν έναν σπουδαίο νόμο: «Υπάρχει μια τρύπα στο σύμπαν κάθε δέκα εκατοστά». Έχουν κάνει λάθος.
Η υπόθεση του αγρότη, από την άλλη πλευρά είναι μια ιστορίας τρόμου: Κάθε πρωί σε ένα αγρόκτημα, ο αγρότης έρχεται να ταΐσει τις γαλοπούλες. Ένας επιστήμονας - γαλοπούλα, έχοντας παρατηρήσει αυτό το μοτίβο να διατηρείται χωρίς αλλαγή για σχεδόν ένα χρόνο, κάνει την εξής ανακάλυψη: «Κάθε πρωί στις έντεκα, φτάνει το φαγητό». Το πρωί της Ημέρας των Ευχαριστιών, ο επιστήμονας ανακοινώνει αυτόν τον «νόμο» στις άλλες γαλοπούλες. Αλλά εκείνο το πρωί στις έντεκα, το φαγητό δεν φτάνει. Αντίθετα, έρχεται ο γεωργός και σκοτώνει ολόκληρο το κοπάδι.
