Building a second brain – βιβλίο του Tiago Forte.

(Κατασκευάζοντας τον δεύτερο εγκέφαλο)

*αυτή είναι η πρώτη παρουσίαση του βιβλίου στην Ελλάδα

Ζούμε σε μια εποχή στην οποία κατακλυζόμαστε από πληροφορίες σε ποίκιλλες μορφές (εικόνες, διαγράμματα, βίντεο, κείμενα) οι οποίες προέρχονται από πληθώρα παραδοσιακών και ψηφιακών μέσων (κοινωνικά δίκτυα, blogs, άρθρα σε διαδικτυακά περιοδικά, ηλεκτρονικά βιβλία).

Συχνά, τις πληροφορίες αυτές τις συναντούμε σε «ακατάλληλες» στιγμές με αποτέλεσμα να τις ξεχνάμε. Το βιβλίο περιγράφει ένα σύστημα αποθήκευσης οργάνωσης και διαχείρισης των πληροφοριών, που έχει ως  σκοπό  να τις παράσχει στον “μελλοντικό εαυτό μας” ώστε να τις χρησιμοποιήσει δημιουργικά και παραγωγικά.

Ο συγγραφέας ονομάζει το σύστημα του «Διαχείριση Προσωπικής Γνώσης». Η θεώρηση του εξαπλώνεται πέραν της συγκέντρωσης και οργάνωσης της γνώσης, στη δόμηση ενός «εργαλείου σκέψης», το οποίο βελτιώνει τις γνωστικές και δημιουργικές μας ικανότητες.

Θέλει να ξεπεράσει τους περιορισμούς της ανθρώπινης μνήμης με τη βέλτιστη μέθοδο καταγραφής ψηφιακών σημειώσεων πολλών τύπων χρησιμοποιώντας κινητά, tablet και υπολογιστές. Κατά τον Forte με αυτόν τον τρόπο συνενώνεται ο βιολογικός μας εγκέφαλος με τον ψηφιακό και επεκτείνεται η νόηση μας έξω από το σώμα μας. Πλέον με τα κινητά τηλέφωνα, κουβαλάμε πάντα ένα σημειωματάριο, μια φωτογραφική μηχανή και ένα μαγνητοφωνάκι στην τσέπη μας, επομένως έχουμε τον τρόπο να καταγράψουμε κάθε τι που μας τραβάει την προσοχή.

Οι εφαρμογές και οι συσκευές καταγραφής και οργάνωσης σημειώσεων γίνονται ένας  ψηφιακός γραμματέας, ο οποίος μας βοηθά να:

  1. Σχηματοποιήσουμε τις ιδέες μας
  2. Αποκαλύψουμε νέες σχέσεις ανάμεσα τους.
  3. Επωάσουμε τις ιδέες μας εν ευθέτω χρόνω
  4. Οξύνουμε την οπτική μας.

Οι δημιουργικοί άνθρωποι είναι καλύτεροι στην αναγνώριση σχέσεων και συνδέσεων. Οι ψηφιακές σημειώσεις μπορεί να μην είναι χειροπιαστές αλλά είναι οπτικές. Η ψηφιακή τεχνολογία προσφέρει νέους τρόπους με τους οποίες οι ιδέες μπορούν να παρουσιαστούν, αναδιαταχθούν, να διορθωθούν και να συνδυαστούν. Με αυτό τον τρόπο, συγκεχυμένες και πρωτόλειες ιδέες, μπορούν να μετατραπούν σε απτές οντότητες μέσα από μια παραγωγική διαδικασία.

Η ικανότητα επιλογής και ερμηνείας της πληροφορίας είναι μια από τις πιο χρήσιμες δεξιότητες του μέλλοντος.

O Forte μας προτρέπει να μην είμαστε απλοί καταναλωτές αλλά αρχικά επιμελητές, διανομείς και δημιουργοί πληροφορίας στον ψηφιακό κόσμο.

Ως επιμελητές, συμβουλεύει να είμαστε επιλεκτικοί μέσα στο χάος και να συρρικνώνουμε τις πληροφορίες που βρίσκουμε σε μικρά, χρήσιμα «πακέτα». Η ψηφιακή αποδελτίωση και η επακόλουθη συρρίκνωση και οργάνωση γίνονται με σκοπό να μπορούμε να εντοπίσουμε τάχιστα την πληροφορία που χρειαζόμαστε ανά πάσα στιγμή. Η γνώση για τον συγγραφέα, αποκτά βαθύτερο νόημα όταν τη χρησιμοποιούμε για να παράγουμε και να μοιραστούμε με την κοινότητα, τους καρπούς των δικών μας project.

Προτείνεται ένα σύστημα αρχειοθέτησης σε τέσσερις απλές κατηγορίες:

  •  Project
  •  Θεματικές Περιοχές
  •  Πηγές
  •  Αρχείο

Στο βιβλίο αναλύονται αρκετοί ψυχολογικοί και οργανωτικοί λόγοι που οδηγούν σε ματαίωση ή αναβολή έργων όπως η συγγραφή ενός βιβλίου. Η πιο απλή και χρήσιμη συμβουλή που δίνει για να αποφύγουμε αυτά τα αδιέξοδα είναι να ξεκινούμε αμέσως, με έργα μικρής κλίμακας τα οποία δουλεύουμε τμηματικά.

Συχνά οι άνθρωποι νομίζουν ότι η δημιουργική σκέψη έρχεται ως επιφοίτηση και γεμίζει ένα άδειο χαρτί, όμως η πραγματικότητα είναι αρκετά διαφορετική. Ο Forte προτείνει να δημιουργήσουμε ένα ψηφιακό «Αρχιπέλαγος» ιδεών. Αντί να κοιτάμε επίμονα μια λευκή σελίδα περιμένοντας έμπνευση, να ξεκινάμε από ένα ψηφιακό σημειωματάριο γεμάτο διαγράμματα, φωτογραφίες, σημειώσεις, άρθρα, αναρτήσεις. Αυτό που απομένει είναι να συνδέσουμε αυτές τις νησίδες πληροφορίας βήμα – βήμα.

Για να νικήσουμε την αναβλητικότητα μας μας καλό είναι να δημοσιεύουμε τα έργα μας γρήγορα, χωρίς να περιμένουμε να γίνουν τέλεια. Επίσης μας συμβουλεύει να ζητάμε ανατροφοδότηση από άλλους, πολύ νωρίς κατά τη δημιουργική διαδικασία. Ο βέλτιστος τρόπος για να το κάνουμε είναι να τους τροφοδοτούμε με μικρά κομμάτια πληροφορίας και όχι ολόκληρους τόμους.

Χρησιμοποιώντας την μέθοδο του Forte, κράτησα ψηφιακές υπογραμμίσεις από το βιβλίο του (250 σελίδες) στο Kindle (ηλεκτρονικός αναγνώστης βιβλίων της Amazon), τις οποίες μετέφερα ηλεκτρονικά ως κείμενο στον επεξεργαστή κειμένου Word στον υπολογιστή μου. Εκεί τις συνδύασα με της χειρόγραφες σημειώσεις μου τις οποίες έγραψα στο iPad της Apple με την ειδική γραφίδα. Οι χειρόγραφες σημειώσεις μου μετατράπηκαν σε κείμενο για υπολογιστή. Κατόπιν συρρίκνωσα τις σημειώσεις από τις αρχικές 20 σελίδες σε τέσσερις, αφαιρώντας χειροκίνητα ότι δεν ήταν ιδιαίτερα σημαντικό. Με κίτρινο μαρκαδόρο υπογράμμισης τόνισα τα πιο σημαντικά σημεία και μέσα σε αυτά με έντονη γραφή σημείωσα τις λέξεις κλειδιά. Έτσι μου πήρε 20 λεπτά μόνο για να γράψω αυτό το άρθρο, αφού είχα ήδη έτοιμα αυτά που ήθελα να πω. Οι σημειώσεις βρίσκονται αρχειοθετημένες στο σύννεφο στην αρχική και την συμπυκνωμένη τους μορφή.

Το παρακάτω βίντεο συνοψίζει τα βασικά στοιχεία της μεθόδου του Forte

Σχετικά άρθρα

Κίρκη

Όταν άκουσα πρώτη φορά για την «Κίρκη» της Madeline Miller η πρώτη μου αντίδραση ήταν, «τι νόημα έχει να διαβάσει ένας Έλληνας, ένα μυθιστόρημα που στηρίζεται στην Ελληνική Μυθολογία και μάλιστα η πρωταγωνίστρια του αναφέρεται στην Οδύσσεια, την οποία πια την έχουμε μάθει σχεδόν απέξω». Όμως το βιβλίο είχε εξαιρετικές κριτικές και είπα να του δώσω μια ευκαιρία.

Αύγουστος

Ο Williams αποποιείται την ιστορική ακρίβεια για να μπορέσει να διηγηθεί τη ζωή του Οκταβιανού Αύγουστου, με τρόπο που προσδίδει λογοτεχνική ποιότητα στο βιβλίο του. Ο «Αύγουστος» είναι γραμμένος ως μια σειρά από επιστολές οι οποίες ανταλλάσσονται ανάμεσα σε περισσότερο ή λιγότερο πρόσωπα που σχετίζονται με την ιστορία.

Το πρόβλημα Σπινόζα

Ένας σχολιασμός της επιρροής του ο Μπαρούχ Σπινόζα στη δυτική φιλοσοφία. Ο Γιαλομ ξεκινά το βιβλίο του εξηγώντας το πλαίσιο και την ιστορική περίοδο στην οποία έζησε ο Σπινόζα, καθώς και την επιρροή του κοινωνικού, πολιτικού και θρησκευτικού περιβάλλοντος στη ζωή του.

Σχεδία

Αυτό που κάνει συναρπαστικό το βιβλίο του Baxter είναι η πρωτοτυπία του κόσμου του, η οποία δεν έγκειται στα στοιχεία μιας φουτουριστικής αρχιτεκτονικής ενός εξωγήινου πολιτισμού ή τις περιγραφές ενός φαντασιακού αλλόκοσμου περιβάλλοντος το οποίο ξαφνικά «φύτρωσε» κάπου. Η ανάγνωση σταδιακά οδηγεί σε μια εμβύθησης σε ένα μοναδικό αλλόκοτο, αλλά συνάμα δυνητικά υπαρκτό περιβάλλον, το οποίο προκύπτει από έναν δημιουργικό συνδυασμό της παλέτας των φυσικών νόμων. Ο Baxter συνθέτει τη συμφωνία μιας άλλης ζωής ανακατεύοντας και μοιράζοντας την τράπουλα του «Θεού» με την οποία θα παιχτεί ένα απρόβλεπτο παιχνίδι επιβίωσης.

Wednesday

Η τυραννία του κοιωνικοιδεολογικού κατεστημένου είναι η φυλακή της ψυχής του σκεπτόμενου έφηβου. Η κοινωνική πίεση (συνομήλικων και ενήλικων) για να υποκύψεις στην ομογενοποίηση, μαζί με την επιθυμία του ανήκειν από τη μια και το πλέγμα των προσωπικών αξιών μαζί με την έμφυτη εφηβική τάση για αμφισβήτηση από την άλλη, δημιουργούν μια τρομακτική διελκυστίνδα για το νεανικό μυαλό.